السيد الطباطبائي ( مترجم وشارح : محسن دهقانى )
35
فروغ حكمت ( ترجمه وشرح نهاية الحكمه ) ( فارسى )
برخى از خلأهاى موجود در حوزهها در زمينهء فلسفه عبارتند از : 1 . فقدان متن درسى مناسب پس از كتاب بدايه و نهايه : بديهى است با گذشت زمان كُتُب درسى هم به دلايل متعدّد مشمول تحوّل و نوآورى مىشوند . برخى كتب درسى فلسفى موجود كه از تاريخ نگارش آن حدود هزار سال مىگذرد و برخى ديگر كه به عنوان دائرة المعارف فلسفى بايد تلقّى شوند و خالى از حشو و زوايد نيستند ، مناسب كتاب درسى امروز نيستند . بر عالمان اين علم لازم است حلقهء مفقوده پس از نهايه را دريافته ، جايگزين مناسبى براى آن تدارك ببينند . 2 . مشكل ديگر تخصصى نشدن اين علم و رهروان اين دانش است . با توجه به ضرورتهاى فوق لازم است در زمينهء تخصصى شدن اين علم و تربيت عالمانى سترگ و محققانى بزرگ سرمايهگذارى بيشتر شود ، تا آيندهء حوزه و جهان اسلام در اين علم با خلأ روبهرو نباشد . 3 . لزوم ورود فلسفهء غرب و تدريس و تفسير مبانى آنان جهت آشنايى دانش پژوهان فلسفهء اسلامى به مواضعِ الحادى فلاسفهء غربى از جمله چيزهايى است كه در اين زمينه به چشم مىخورد بديهى است پاسخگويى به اشكالات فلاسفهء مادى بدون وقوف و اطلاع به مواضع فكرى آنان امرى ناممكن است . معرفى كتاب نهاية الحكمه در خلال قرون متمادى كه كتابهاى فلسفى مختلفى به عنوان كتاب درسى به حوزههاى علميّه تقديم شده است . بدون ترديد در ميان آنها كتاب نهاية الحكمه از بهترين كتابهايى است كه به سبك نوين و كلاسيك نگارش يافته و به جهان فلسفه عموماً و حوزههاى علميّه خصوصاً تقديم شدهاست . سه ويژگى ممتاز در اين كتاب به چشم مىخورد :